IdeeenFontein

De nieuwe Effata-gemeenschap, zo staat in het profiel, wil niet iets nieuws doen, maar het oude beter doen. Het gaat om kwaliteit in de kerntaken van een kerk: liturgie, pastoraat (inclusief catechese) en diaconie. De nieuwe gemeenschap wil investeren. Het doel daarvan is mensen dichter in contact te brengen met hun ziel: met de plek in zichzelf waar ze het meest tot zichzelf komen én het meest uit zijn op verbinding met anderen, met de schepping en met God

Velen van ons zijn door de jaren heen zozeer gewend aan een minimale parochie, waarin alleen het hoogstnoodzakelijke gedaan wordt, dat we ons daar nauwelijks een voorstelling van kunnen maken. In dit document-in-ontwikkeling worden ideeën verzameld die door de nieuwe gemeenschap zouden kunnen worden opgepakt, om de nieuwe gemeenschap smoel, durf en karakter te geven.

In het voorjaar van 2006 begonnen bestuurders van drie Nijmeegse parochies: de Stephanus-Christus Koning, de Dominicus en de Antonius van Padua aan een samenwerking die tot een nieuwe parochie moest leiden. Uiteindelijk haakte de laatste parochie af. Hieronder staat het eerste richtinggevende document van de samenwerking: de gedachte achter 'Effata: Ga Open'.

Profiel Effata-gemeenschap

Opgebouwd door de Nijmeegse parochies
Stefanus/Christus Koning, Dominicus en Antonius van Padua

‘Ze brachten Hem iemand die doof was en moeilijk sprak, en ze drongen er bij Hem op aan hem de hand op te leggen. Hij nam hem uit de menigte apart, stak Zijn vingers in zijn oren en spuwde en raakte zijn tong aan, en Hij keek op naar de hemel, zuchtte, en zei tegen hem: “Effata”, wat betekent: Ga open.’ (Marcus 7, 32-34)

Effata-gemeenschap is de werktitel voor de nieuwe parochie, opgebouwd door drie Nijmeegse parochies in Nijmegen-Oost. Effata verwijst naar het evangelie en onze taak als leerlingen van Jezus Christus om elkaar en anderen aan te raken en te openen. Het woord gemeenschap is gekozen omdat het ons om een ander verband gaat dan de ‘oude’ territoriale parochies. De toon van deze bijdrage is stellig, om het profiel zo scherp mogelijk te maken.

 

 

Wat houdt een agapè-viering in, en waarin onderscheidt zij zich van een eucharistieviering of een woord-en communieviering? Waarom hebben wij als Effataparochie voor deze vorm van vieren gekozen?

Herkomst agapè-viering

Van oudsher komen christenen op zondag samen rond Woord en Tafel (brood én wijn). De vorm waarin christenen vieren heeft in de loop van de geschiedenis nogal wat wijzigingen ondergaan. De eerste christenen kwamen bij elkaar thuis, in de zogenaamde huisgemeenten, en brachten zelf brood en wijn mee (mogelijk ook andere gaven). Zij gaven dat af voor het begin van de viering of droegen het aan bij het klaarmaken van de Tafel. 

Slechts een deel van het meegebrachte brood werd gebruikt en wat overbleef kreeg een diaconale bestemming. Men vertelde elkaar verhalen over Jezus Christus en vierde er de agapè-maaltijd. (agapè is het griekse woord voor liefde). Een agapè-maaltijd drukt de liefdevolle verbondenheid uit van alle aanwezigen met Jezus Christus en met elkaar. Men sprak een eenvoudig dankgebed uit en vroeg daarmee Gods zegen over brood en wijn.

In een latere periode werd een onderscheid gemaakt tussen de gezamenlijke maaltijd en de rituele viering met offerkarakter en zegengebed. Tot het jaar duizend gebruikte men tijdens de viering brood dat ook thuis tijdens de maaltijd op tafel stond, later werd dit ‘gewone’ brood vervangen door hosties. Geleidelijk aan is het (eenvoudige) dankgebed uitgegroeid tot het eucharistisch gebed en ontstaat de vorm van eucharistie zoals wij die nu kennen.